Avrupa'ya Yük Gönderirken Dikkat Edilmesi Gereken Temel Noktalar
Avrupa pazarına düzenli ya da ilk kez yük gönderecek firmalar için; planlamadan belgelere, ambalajdan teslim bilgilerine kadar göz önünde bulundurulması gereken başlıca konuları bir kontrol listesi hâlinde topladık.
Avrupa, Türkiye'deki üreticiler ve ihracatçılar için en önemli pazarlardan biridir. Gümrük Birliği ve gelişmiş karayolu bağlantıları süreci kolaylaştırsa da her gönderinin sorunsuz ilerlemesi iyi bir hazırlığa bağlıdır. Aşağıda, Avrupa'ya yük gönderirken göz önünde bulundurmanız gereken temel noktaları bir kontrol listesi hâlinde derledik.
1. Ürününüzü ve tarife kodunu doğru tanımlayın
Her ürünün bir gümrük tarife kodu vardır (Türkiye'de GTİP, uluslararası kullanımda HS kodu, AB'de Kombine Nomenklatür kodu). Bu kod; uygulanacak vergileri, gerekli belgeleri ve olası kısıtlamaları belirler. Ürün tanımının açık yapılması ve kodun doğru belirlenmesi, sonraki tüm adımların temelidir.
2. Teslim şeklini netleştirin
Alıcınızla hangi Incoterms terimiyle çalışacağınızı baştan belirleyin. Taşımanın, sigortanın ve gümrük işlemlerinin hangi tarafça yürütüleceği bu terime göre değişir. Ayrıntılı bilgi için Incoterms rehberimize göz atabilirsiniz.
3. Belgeleri önceden hazırlayın
Ticari fatura, çeki listesi, taşıma belgesi (karayolunda CMR), gerekiyorsa A.TR veya EUR.1 gibi dolaşım belgeleri ve ürüne özel sertifikalar, yük hazır olmadan önce tamamlanmalıdır. Belgelerin her birinin işlevini gümrük belgeleri rehberimizde anlattık.
4. Gümrük Birliği'ni ve vergileri doğru değerlendirin
Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki Gümrük Birliği, sanayi ürünlerinin A.TR dolaşım belgesiyle gümrük vergisi avantajından yararlanmasını sağlar. Tarım ürünleri gibi bazı ürün grupları ise farklı kurallara tabidir. Gümrük vergisinin yanı sıra, varış ülkesinde ithalatta KDV ve ürüne göre başka vergiler de uygulanabileceğini unutmayın.
5. Alıcınızın gümrük bilgilerini teyit edin
AB'de gümrük işlemlerine taraf olan firmaların bir EORI numarasına sahip olması gerekir. Alıcınızın EORI numarasını, tam unvanını ve adresini baştan teyit etmek, varış gümrüğünde yaşanabilecek gecikmeleri önler.
6. Ürün uygunluğu ve etiketlemeyi kontrol edin
AB pazarına giren ürünlerin, ilgili AB mevzuatına uygun olması gerekir. Örneğin belirli ürün grupları için CE işareti ve uygunluk beyanı gerekir; kimyasallar, gıda ürünleri veya oyuncaklar gibi alanlarda ek düzenlemeler bulunur. Ürün ve ambalaj üzerindeki etiketlerin varış ülkesinin dil ve bilgi gerekliliklerine uygunluğunu da kontrol etmek gerekir.
7. Ambalaj ve paletlemeye özen gösterin
- Yükünüzü uzun yola ve birden fazla elleçlemeye dayanacak şekilde ambalajlayın.
- Mümkünse standart ölçülerde palet kullanın; Avrupa'da en yaygın ölçü 120 × 80 cm'lik Euro palettir.
- Ahşap ambalaj ve paletlerin, uluslararası ISPM 15 standardına uygun işlenmiş ve işaretlenmiş olmasına dikkat edin.
- Paletlerin istiflenebilir olup olmadığını belirtin ve kolileri açıkça etiketleyin.
8. Yük miktarına uygun taşıma yöntemini seçin
Yükünüz bir aracı doldurmuyorsa parsiyel, dolduruyorsa ya da özel koşullar gerektiriyorsa komple taşımacılık daha uygun olabilir. İki yöntemin farklarını bu yazımızda karşılaştırdık.
9. Sigortayı ihmal etmeyin
Uluslararası karayolu taşımacılığında taşıyıcının sorumluluğu CMR Konvansiyonu'nda belirlenen yasal sınırlarla sınırlıdır ve her zaman yükün gerçek değerini karşılamayabilir. Bu nedenle yükün değerine uygun bir nakliyat sigortası yaptırılması ve teminat kapsamının önceden kontrol edilmesi önerilir.
10. Karbon düzenlemelerini takip edin
Avrupa Birliği'nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM / CBAM); demir-çelik, alüminyum, çimento, gübre, elektrik ve hidrojen gibi belirli ürün gruplarında AB'deki ithalatçılara raporlama ve mali yükümlülükler getirir. Bu gruplarda ürün gönderiyorsanız, alıcınızla birlikte güncel yükümlülükleri takip etmeniz önemlidir.
11. Teslim noktası bilgilerini eksiksiz iletin
Teslim adresi, yetkili kişi ve iletişim bilgileri, teslim alma saatleri, rampa veya forklift gibi boşaltma imkânları ve randevu gerekip gerekmediği baştan bildirilmelidir. Eksiksiz bilgi, teslimatın ilk denemede başarıyla tamamlanmasına yardımcı olur.
Sık sorulan sorular
Avrupa'ya yapılan her gönderide A.TR gerekir mi?
Hayır. A.TR, Gümrük Birliği kapsamındaki sanayi ürünleri için kullanılır. Bazı ürünlerde EUR.1 gibi başka bir dolaşım belgesi gerekebilir ya da hiçbir tercihli belge kullanılmayabilir. Doğru belge ürüne göre belirlenir.
İlk kez Avrupa'ya gönderim yapacağım; nereden başlamalıyım?
Ürününüzün tarife kodunu ve alıcınızla çalışacağınız teslim şeklini netleştirerek başlayabilirsiniz. Yükünüzün ölçü, ağırlık ve teslimat bilgilerini paylaştığınızda ekibimiz sürecin geri kalanını sizinle birlikte planlar.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Mevzuat ve uygulamalar ülkeye, ürüne ve zamana göre değişebilir; gönderinize özel bilgi için ekibimizle iletişime geçin.